ABD Başkanı Donald Trump, yapay zekâ konusunda dikkat çeken bir karara imza attı. Beyaz Saray tarafından yayımlanan başkanlık kararnamesiyle ABD federal hükümetinde “Artificial Intelligence (AI)” yerine “Super Intelligence (SI)”, yani “Süper Zekâ” ifadelerinin kullanılması kararlaştırıldı.
Karar, yapay zekânın dünya genelindeki resmi adını değiştirmiyor. Düzenleme, ABD federal hükümetinin kullandığı terminolojiyi değiştiriyor. Buna göre federal kurumlar, mümkün olan en geniş ölçüde resmi yazışmalar, kamuoyu duyuruları, internet siteleri, raporlar, politika belgeleri ve diğer yasal nitelikte olmayan dokümanlarda “Artificial Intelligence” ve “AI” yerine “Super Intelligence” ve “SI” ifadelerini kullanacak.
ABD’de yapay zekâ yerine “Süper Zekâ” kullanılacak
Trump’ın 29 Eylül 2026 tarihinde imzaladığı kararname, ABD yönetiminin yapay zekâ terminolojisini doğrudan değiştiriyor. Beyaz Saray, günümüzde geliştirilen ileri teknoloji sistemlerinin yalnızca insan zekâsını taklit etmek veya belirli görevleri otomatikleştirmekle sınırlı olmadığını savunarak “Super Intelligence” ifadesinin mevcut teknolojik gelişmeleri daha iyi yansıttığını belirtiyor.
Kararname kapsamında daha önce yayımlanmış yönetmeliklerin, başkanlık kararlarının, sözleşmelerin, hibelerin ve tarihi belgelerin değiştirilmesi gerekmiyor. Yani mevcut tüm belgelerin geriye dönük olarak yeniden düzenlenmesi söz konusu değil.
“Super Intelligence” için yeni federal tanım hazırlanacak
Kararnamenin dikkat çeken bir diğer bölümü ise “Super Intelligence” tanımı ile ilgili.
Trump yönetimi, Başkanın Bilim ve Teknoloji Asistanına 60 gün içerisinde federal düzeyde kullanılacak bir “Super Intelligence” ve “SI” tanımı için öneri hazırlama görevi verdi.
Hazırlanacak çalışmada mevcut yapay zekâ tanımının değiştirilip değiştirilmeyeceği, kapsamının genişletilip genişletilmeyeceği ve federal yasalardaki “Artificial Intelligence” ile “AI” ifadeleri için hangi düzenlemelerin yapılması gerektiğinin değerlendirilmesi isteniyor.
Trump teknoloji şirketlerinin yöneticileriyle de bir mutabakat imzaladı
Trump’ın yapay zekâ hamlesi yalnızca terminoloji değişikliğiyle sınırlı kalmadı. Aynı dönemde Beyaz Saray’da düzenlenen toplantıda büyük teknoloji şirketlerinin yöneticileriyle yapay zekâ güvenliği konusunda gönüllü bir mutabakat da imzalandı.
Belgede Alphabet CEO’su Sundar Pichai, Anthropic CEO’su Dario Amodei, Meta CEO’su Mark Zuckerberg, OpenAI Başkanı Greg Brockman, xAI CEO’su Elon Musk ve NVIDIA CEO’su Jensen Huang yer aldı. Reuters’ın aktardığına göre anlaşma, şirketlerin gelişmiş yapay zekâ sistemleri için gönüllü güvenlik standartları oluşturmasını hedefliyor.
Yapay zekâ şirketlerine daha fazla kontrol ve denetim çağrısı
“Beyaz Saray Süper Zekâ Mutabakatı” kapsamında şirketlerin geliştirdikleri ileri yapay zekâ modellerinin amaçlandığı şekilde çalışmasını sağlamak için güçlü iç kontrol mekanizmaları oluşturması öngörülüyor.
Belgede ayrıca olası sorunların hızlı şekilde tespit edilmesi ve giderilmesi, güvenlik standartlarının geliştirilmesi ve şirketlerin bu konuda düzenli olarak bir araya gelmesi gibi uygulamalara yer veriliyor. Reuters’a göre anlaşma şu aşamada gönüllü nitelikte ve şirketlerin yapay zekâ güvenliği konusunda kendi kontrollerini uygulamasına dayanıyor.
Mutabakat metninde, ilerleyen dönemde bu tür kontrol ve denetimlerin yasa veya yönetmeliklere dönüştürülmesinin değerlendirilebileceği de ifade ediliyor.
Yapay zekâ için yeni dönem mi başlıyor?
Trump yönetiminin kararı, ABD’de yapay zekâ politikası ve terminolojisi açısından önemli bir değişiklik anlamına geliyor. Ancak “yapay zekâ” teriminin dünya genelinde ortadan kalktığı veya teknolojinin resmi adının küresel olarak değiştiği anlamına gelmiyor.
Şimdilik değişiklik doğrudan ABD federal yürütme organının kullandığı resmi terminoloji üzerinde uygulanıyor. Önümüzdeki dönemde hazırlanacak federal “Super Intelligence” tanımının kapsamı ve bu tanımın mevcut yasal düzenlemelere nasıl yansıyacağı ise ayrıca şekillenecek.
