AB Kararı: TikTok Bağımlılık Yaratıyor, İçeriği Değiştirecek!

AB, TikTok’un Bağımlılık Yaratıcı Tasarımını Hedef Aldı: “Değişmesi Gerekiyor”

Avrupa Birliği, sosyal medya devi TikTok’un özellikle genç kullanıcılarda bağımlılık yaratacak şekilde tasarlandığına kanaat getirdi. Bu tespit, şirketin platformun bazı temel özelliklerini değiştirmek zorunda kalabileceği anlamına geliyor.

Çin merkezli TikTok, sonsuz kaydırılabilen kısa video akışı ve son derece güçlü kişiselleştirilmiş öneri algoritmasıyla dünya çapında, başta gençler olmak üzere milyarlarca kullanıcıyı kendine çekti. Ancak Avrupa Birliği düzenleyicileri, platformun bu başarısının arkasındaki tasarımın kullanıcı sağlığına zarar verdiği görüşünde.

Dijital Hizmetler Yasası İhlali Tespiti

Avrupa Komisyonu yaptığı açıklamada, TikTok’un “bağımlılık yaratan tasarımı” nedeniyle Dijital Hizmetler Yasası (DSA)‘nı ihlal ettiğine dair bir ön değerlendirmeye ulaştığını duyurdu. Komisyon, şu unsurların sorunlu olduğunu vurguladı:

• Sonsuz kaydırma özelliği

• Otomatik oynatma (videoların kendiliğinden başlaması)

• Anlık ve sık bildirimler

• Aşırı derecede kişiselleştirilmiş içerik öneri sistemi

AB’ye göre bu mekanizmalar, kullanıcılara sürekli yeni bir “ödül” (içerik) sunarak, beyni adeta otomatik pilota alıyor ve kompulsif bir kaydırma davranışına yol açıyor. Bilimsel araştırmalar da bu tür tasarımların dürtüsel davranışları artırabileceğini ve öz kontrolü zayıflatabileceğini gösteriyor. Komisyon, TikTok’un bu özelliklerin özellikle çocukların fiziksel ve zihinsel sağlığına zarar vermesini önlemek için yeterli tedbiri almadığını belirtti.

Ebeveyn Kontrolleri ve Kısıtlamalar Yetersiz Bulundu

Açıklamada ayrıca, platformun mevcut ebeveyn denetim araçları ve ekran süresi kısıtlama seçeneklerinin de etkisiz ve yetersiz olduğu kaydedildi. Bu eleştiriler ışığında TikTok’tan, söz konusu bağımlılık yapıcı özellikleri sınırlaması, algoritmasını yeniden gözden geçirmesi ve koruma araçlarını güçlendirmesi istenebilir.

TikTok: “Bulgu Yanlış ve Temelsiz”

Avrupa Komisyonu, TikTok’a bu ön bulgulara yanıt verme ve savunmasını sunma hakkı tanıyacak. TikTok ise yaptığı açıklamada, Komisyon’un tespitlerini “tamamen yanlış ve temelsiz” olarak nitelendirdi ve bu karara karşı mevcut tüm yasal yollara başvuracağını ifade etti.

AB’nin TikTok’a yönelik kapsamlı soruşturması Şubat 2024’te başlamıştı. Platform daha önce de veri paylaşımı ve reklam şeffaflığı konularında DSA kurallarını ihlal etmekten kusurlu bulunmuştu. Resmi olarak suçlu bulunması halinde TikTok, küresel yıllık cirosunun %6’sına kadar varan ağır para cezalarıyla karşılaşabilir.