Ağır Metaller Çocukları DEHB’ye Yaklaştırıyor!
Bakır ve kurşun başta olmak üzere ağır metallere maruz kalma, çocuklarda Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) riskini ve semptom şiddetini büyük ölçüde artırıyor.
Çalışmanın Detayları
-
Örneklem: 6-16 yaş arası 205 çocuk (139 DEHB tanılı, 66 sağlıklı kontrol grubu).
-
Metot: Çocuklara DSM-5 kriterlerine göre klinik tanı kondu, bilişsel testler uygulandı ve idrarlarındaki ağır metal (bakır, kurşun, kadmiyum, arsenik, cıva, antimon) düzeyleri ölçüldü.
Çarpıcı Sonuçlar
-
DEHB Riski Artıyor:
-
En yüksek bakır seviyesine sahip çocuklarda DEHB riski 16 kat artıyor.
-
En yüksek kurşun seviyesine sahip çocuklarda ise bu risk 5 kat daha fazla.
-
Kadmiyum ve antimon da DEHB ile ilişkilendirildi.
-
-
Semptomlar Kötüleşiyor:
-
Bakır ve kurşun, dikkat eksikliği ve dürtüselliği artırmanın yanı sıra bilişsel işlem hızını yavaşlatıyor. Bu etki DEHB’li çocuklarda çok daha belirgin.
-
Cıva, testlerde dikkat eksikliği, tepkisizlik ve tutarsız tepki sürelerini artırıyor. DEHB’li çocuklar aynı maruziyette bile daha ciddi etkiler gösteriyor; bu da onların daha savunmasız olduğunu düşündürüyor.
-
Araştırmacıların Yorumu
Çalışma, ağır metallerin doğrudan DEHB’ye neden olduğunu kanıtlamıyor, ancak maruziyeti azaltmanın sağlıklı beyin gelişimi ve DEHB semptomlarının hafiflemesi için kritik önemde olduğunu gösteriyor. Özellikle zaten tanı almış çocukların korunması daha da önem kazanıyor.
Çağrı!
Araştırmacılar, bu metallerin toprak, su, hava ve gıdalarda yaygın bulunması nedeniyle acil halk sağlığı önlemleri alınması gerektiğini vurguluyor. Bu önlemler:
-
Çevresel izlemenin artırılması,
-
Endüstriyel emisyonların azaltılması,
-
Güvenli atık yönetimi,
-
Gıda güvenliği kontrollerinin güçlendirilmesini kapsıyor.
Bilim, genetik faktörlerin yanı sıra, çevresel toksinlerin DEHB riskini ve seyrini şekillendirmede önemli bir rol oynadığına işaret ediyor. Bu da koruyucu çevre politikalarının çocukların nörolojik sağlığı için bir yatırım olduğu anlamına geliyor.
Kaynak: Sharanpreet Kaur ve diğerleri, Çocuklarda Ağır Metaller ile Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu Arasındaki İlişkinin Araştırılması: Keşifsel Bir Çalışma, 2025-Dikkat Bozuklukları Dergisi
